Vitiligo

Genel Bakış

Vitiligo derinizin, cildinize, saçınıza ve gözlerinize rengini veren pigmenti olan melanini kaybettiği bir rahatsızlıktır. Eğer melanin üreten hücreler ölürse ya da artık melanin üretmezse, cildinizde yavaş yavaş büyüyen, düzensiz şekilli beyaz bölgeler belirir.

Vitiligo genellikle zaman içerisinde yayılan ve büyüyen, pigment kaybının olduğu küçük bölgelerle başlar. Derinizdeki bu değişiklikler strese ve görünüşünüz ile ilgili endişelere yol açabilir.

Vitiligonun hiçbir tedavisi yoktur. Tedavinin amacı renksizleşmenin seyrini durdurmak ya da yavaşlatmak veya arzu edersiniz, cildinize yeniden biraz renk getirme girişiminde bulunmaktır.

Belirtiler ve Semptomlar

Vitiligonun ana belirtisi, cildinizde süt beyazı bölgeler (renksizleşme) oluşmasına neden olan pigment kaybıdır. Daha az yaygın olan diğer belirtileri arasında aşağıdakiler yer alabilir:

* Kafa derinizde, göz kapaklarınızda, kaşlarınızda veya sakalınızdaki kılların zamanından önce beyazlaşması veya kırlaşması
* Ağzınızın iç kısmını kaplayan dokularda (mukoza zarları) renk kaybı
* Gözünüzün iç tabakasının (retina / ağ tabaka) renginin kaybolması veya değişmesi

Vitiligo vücudunun herhangi bir bölümünü etkileyebilecek olsa da, renksizleşme genellikle ilk olarak cildinizin, eller, ayaklar, kollar, yüz ve dudaklar gibi, güneşe maruz kalan bölümlerinde kendini gösterir. Vitiligo genellikle aşağıdaki üç biçimden birinde ortaya çıkar:

* Odaklı. Renksizleşme genellikle vücudun bir veya birkaç alanı ile sınırlıdır.
* Bölümlü. Cilt rengi kaybı vücudunuzun sadece bir tarafında meydana gelir.
* Genelleşmiş. Pigment kaybı vücudunuzun birçok bölümünde yaygın olarak bulunur.

Vitiligo herhangi bir yaşta başlayabilse de, çoğu zaman öncelikle 20 ila 30 yaşları arasında ilk olarak kendini gösterir. Beyaz bölgeler yüzünüzde, gözlerinizin üst kısmında veya boynunuzda, koltuk altlarınızda, dirseklerinizde, jenital bölgenizde, ellerinizde veya dizlerinizde baş gösterebilir. Çoğu zaman simetriktir ve vücudunuzun tamamına yayılabilir. Bu bozukluk her iki cinsiyeti ve tüm ırkları eşit olarak etkiler.

Vitiligo rahatsızlığı olan çoğu insan normal olarak sağlıklıdır, deri dokuları ve duyuları normaldir. Öte yandan, bu rahatsızlık Addison hastalığı, B-12 vitamini eksikliği anemisi (kötücül anemi) veya hipertiroidizm veya hipotiroidizm de dahil olmak üzere tiroid bozuklukları gibi, bağışıklık sisteminizin vücudunuzun kendi organlarına veya dokularına karşı tepki verdiği, belirli öz bağışıklık hastalıkları olan kişilerde daha yaygın olabilir.

Vitiligonun doğal seyrinin tahmin edilmesi güçtür. Zaman zaman tedavi olmaksızın bu bölgelerin oluşumu durur. Diğer durumlarda, pigment kaybı cildinizin yüzeyinin çoğunu içerebilir.

Nedenleri

Cildiniz epiderm, dermis ve derialtı doku olmak üzere üç tane tabakadan meydana gelir. Cildinizin en dış tabakası epidermdir. Cildinizin, saçınızın ve gözlerinizin rengini belirleyen pigment olan melanin epidermde üretilir. Melanin cildinize rengini verir ve cildinizin mor ötesi ışınların hasarlarına karşı korunmasını sağlar.

Her ırktan olan kişiler yaklaşık olarak aynı sayıda pigment hücresi (melanositler) ile dünyaya gelir. Melanin granüllerinin bu hücrelerde oluşma hızı ve epidermdeki yoğunlukları kalıtsal olarak edinilen niteliklerdir ve deri rengindeki farklılıklarda başlıca faktörlerdir. Hiç melanin üretimi olmadığı zaman, derinin ilgili bölgesi beyaz renge döner. Beyaz bir bölge genişlediği veya yayıldığı zaman, bunun nedeni vitiligo olabilir.

Vitiligonun nedeninin tam olarak ne olduğu bilinmemektedir. Doktorlar ve bilimcilerin bu bozukluğa neyin yol açtığına dair kuramları vardır. Nedeni bağışıklık sistemindeki bir bozukluk olabilir. Kalıtsallık da bir faktör olabilir, çünkü bazı ailelerde vitiligonun görülme sıklığı daha fazladır. Some people have reported a single event, such as sunburn or emotional distress, to trigger the condition. Öte yandan, bu kuramların hiçbirinin vitiligonun kesin nedeni olduğu kanıtlanmamıştır.

Tarama ve teşhis

Eğer doktorunuz vitiligo olduğundan şüpheleniyorsa, size tıbbi geçmişiniz ile ilgili sorular soracaktır. Tıbbi geçmişiniz ile önemli faktörleri arasında şunlar yer alır:

* Ailede vitiligo öyküsü olması
* Renksizleşmenin başlamasından sonra iki veya üç ay içerisinde, vitiligonun olduğu alanda isilik, güneş yanığı veya başka bir deri travması görülmesi
* Saçların zamanından önce (35 yaşından önce) beyazlaşması
* Stres veya fiziksel hastalık

Buna ek olarak, doktorunuzun, sizin veya ailenizde herhangi birinin daha önce öz bağışıklık hastalığı geçirip geçirmediğini bilmesi gerekecektir. Size cildinizin güneşe karşı hassas olup olmadığını soracaktır. Doktorunuz dermatit veya sedef hastalığı gibi diğer tıbbi sorunları veya cilt bozukluklarını olasılık dışı bırakmak için sizi muayene edecektir. Doktorunuz derinizin durumdan etkilenen bölümünden küçük bir örnek (biyopsi) alabilir. Kan hücresi sayınızı ve tiroid işlevinizi kontrol etmek için kanınızdan numune alabilir. Bazı vakalarda, doktorunuz gözünüzde iltihaplanma (üveit) olup olmadığını kontrol etmek için göz muayenesinden geçmenizi tavsiye edebilir. Sizde öz bağışıklık hastalığının olup olmadığını belirlemek amacıyla, anti-nükleer antikorların (bir tür oto-antikor) var olup olmadığını araştırmak için kan testi de yapılabilir.